“Foru Gobernuak desberdintasun sozialen arrakala are gehiago sakontzen duten eta botere ekonomikoa elikatzen jarraitzen duten neurriak dakartza”

Eneritz De Madariagak “garrantzi handiko neurririk” eza kritikatu du eta “zerbitzu publikoak zein kaudimenekin manten daitezkeen” zalantzan jarri du

Eneritz De Madariaga Elkarrekin Podemoseko Bizkaiko bozeramaileak “gizarte gisa ditugun eraldaketa garrantzitsuei irmo heltzeko neurri garrantzitsuen falta” salatu du. Hori da, hain zuzen ere, taldeak gaur Gernikako Batzar Etxean defendatu duen 2025eko Aurrekontu Proiektuari osoko zuzenketa eragin duena. “Funtsezko elementuetan eragina duten neurri garrantzitsuak, neurri ausartak, falta dira”, adierazi du.

De Madariagak azaldu duenez, “aurrekontuek ez dituzte zuzentzen gizarte erresiliente eta indartsu bat sortzeko funtsezkoak diren elementuak”. Funtsezko elementutzat jotzen duen elementuetako bat zerga-sistema da. “Gizarte-desberdintasunen arrakala are gehiago sakontzeko eta botere ekonomikoa elikatzen jarraitzeko neurriak dakartza Gobernuak”, esan du.

Baieztapen hura frogatzeko, datuetan oinarritu da: “ehunka milioi biltzeari uzten zaio, interes orokorrak gutxi batzuen interesen gainetik jartzeko erabakirik ez dagoelako”. Zifra horietako batzuk adibide gisa erabili ditu: “128 milioi gutxiago pentsio-plan pribatuetara egindako ekarpenengatik, eta horrek erakusten du Gobernuak uko egin diola etorkizunean pentsio publiko duinak bermatuko dituzten langile guztien lan-baldintza duinen alde lan egiteari; 22,4 milioi gutxiago osasun-laguntzako aseguru pribatuetara egindako ekarpenengatik, horiek erakusten baitute kalitatezko osasun publikoarekiko konpromisorik eza; 20 milioi gutxiago higiezinen kapitalari egindako hobariengatik, pertsonek etxebizitza duin bat arrazoizko prezio batean eskuratzeko aukera hobetzeko neurriak hartuko dituztela dioten bitartean; eta, ehunka milioi gutxiago sozietateen gaineko zergan, guztion onerako balio ez dutenak”. Hala ere, “ondarearen, oinordetzen eta ondare-eskualdaketen gaineko zerga bat mantentzen” dela adierazi du, eta “horrek ez” duela “ahalbidetzen desberdintasun sozialen arrakala murriztea, ezta justizia sozialean oinarritutako gizarte bat eraikitzea ere”.

“Zein kaudimenekin?”

Datu horien aurrean, De Madariagak Foru Gobernuari eskatu dio “hobeto biltzeko eta birbanatzeko”: “hori da gobernu arduratsu bati eskatzen dioguna. Ireki behingoz sistema zergapetze negatiboa eta eskubide unibertsal bihurtu behar diren figura jakin batzuen itzulgarritasuna sartzera. Bermatu eskubideak”, exijitu du.

“Zerbitzu publikoak zein kaudimenekin manten daitezkeen” zalantzan jarri du: “Zer kaudimen-mailarekin eusten zaio Bizkaiko zenbait zonaldetan ez dagoen garraio publikoari? Zer kaudimen du gizarte-bazterkeriako egoeran dauden pertsonei arreta emateko behar diren eta existitzen ez diren etxebizitzen sareak? Zer-nolako kaudimenarekin eusten zaio etxean zainketak emateko profesionalik ezari? Zenbateko aurrekontu-kaudimena dute eguneko zentroetan mendekotasuna eta desgaitasuna artatzeko falta diren plazek? Nola eusten zaio desgaitasuna duten pertsonei bizitza autonomoak garatzen laguntzeko laguntzaile pertsonalik ez izateari?”.

Zerbitzu publikoen kudeaketa eredua da, hain zuzen ere, Elkarrekin Podemosen lehentasunetako bat. “Urteak daramatzagu esaten eskubideak bermatzeko zerbitzu publikoak edo funtsezkoak ezin direla egon irabazi-asmoa duten eta eskrupulurik ez duten enpresa pribatuen esku”, adierazi du.

Batzarkide-taldeko bozeramaileak kritikatu duen beste elementuetako bat garraio publikoaren sarearen kudeaketa da: “akats larriak antzeman ditu, eta aurrekontuen kontura hobekuntzak egiteko konpromisoa hartu badu ere, ez da sakonera handiko hobekuntza bakar bat ere gauzatuko”.

De Madariagak gogorarazi du, halaber, “herri-administrazioek nahitaez garatu behar” dutela “azpiegitura-politika bat, gizartearen beharrizan eta eskariei erantzuteko, eta gaur egun mahai gainean dauden proiektuek ez” dituztela “baldintza horiek betetzen”. Zehazki, ibai azpikoa eta Urdaibaiko Guggenheim proiektua aipatu ditu. Eta gaineratu du oraindik Administrazioak ez dituela garatu “krisi klimatikoaren eta trantsizio energetikoaren arloan dituen jarduteko aukerak”.

Era berean, Elkarrekin Podemoseko bozeramaileak azpimarratu du beharrezkoa dela “lurralde historikoan ahulenak diren pertsonei ematen zaien arreta aldatzea”. “Gobernu hau familia-erreferenterik gabeko adingabe migratzaileekin nola jokatzen ari den adibide ona da aplikatzen diren eta desagerrarazi behar diren politika moten artean”, salatu du.