Osoko bilkurak, EAJren, PSEren eta PPren botoekin, Donostia Animalien Torturarik Gabeko Hiria deklaratzeko eta Ilunben zezenketei amaierra emateko Podemosen mozio bat errefusatu du
Victor Lasa Podemosen Donostiako udal bozeramaileak erregistratutako mozioaren zazpi puntuak banan-banan baztertu dituzte Udal Gobernua sostengatzen duten alderdiek eta PPk.
Hau da Victor Lasak ekimenaren eztabaidan emandako hitzaldia:
“Mozio hau kulturari buruzkoa da. Anekdota bat. Bigarren Mundu Gerraren garaian, Erresuma Batuan aurrekontuak prestatzean, norbaitek zalantzan jarri zuen gerran kulturan dirua xahutzea; gerran kulturarako denborarik ez dagoela defendatuz. Hala ere, esaten da Winston Churchill-ek erantzun zuela: “Baldin eta kulturarik ez badugu, zer borrokatzen dugu?”
Kultura hiri honetan oso garrantzitsua da; hiritartasunaren, pertsonen, eta gure nazioarteko postura definitzen gaitu. Eta eskaintza kultural bikaina dugu kontuan hartuta hiri txiki bat garela: kultur etxeak, museoak, kirol herrikoiak, jaialdiak, auzo-festak… Baina urtean 3 edo 4 egunetan dena alde batera uzten dugu, sadiko bihurtzen gara, eta esan nahi dugu gure kultura ere badela animalien tortura publikoan egitea, eraikuntza publikoetan, eta kasuen gehienetan diru publikoz diruztatuta. Eta, noski, zezenketak aipatzen ari gara, oraindik ere uztaro bakoitzean Donostiako programa “kultural” baten parte direnak.
Animalien tortura ez da kultura. Animalien tratu txarrak ez dira kultura. Ezinezkoa da 2025ean oraindik Illunben horrelako praktika existitzea. Eta okerragoa: Donostiako gobernu honek esaten du Illumbe Berria eraikitzen denean, behin-behineko egokitzapen moduan zezen-plaza bihurtzeko gaitasuna sartuko dela, animalien tortura eta eskubideen urraketa “kultura” moduan jarrai dezagun.
Gobernu honek dio hiri jasangarria izan nahi duela, abangoardiakoa, ezagutzan oinarritua, baina jendaurrean animaliak torturatzen jarraituko dugula, jendaurrean hiltzen jarraituko dugula, eta gaizki deituriko ikuskizun hori gure kulturaren parte izaten jarraituko dugula.
Mozio honek esaten duena da jarduera horiek barne hartzen ez dituen kultura programatu daitekeela, onartezina da instalazio publikoak eta baliabide publikoak lagatzen jarraitzea hori gertatzen jarrai dezan. Tauromakiak, zoritxarrez, eta PSOEren erruz, estatuko legeak babesten jarraitzen badu ere, eta ukiezina dela badirudi ere, ez da hala, Estatuko hainbat hirik zezenketetatik libratzea lortu dutelako, hala nola Gijonek, A Coruñak, Palmak edo Bartzelonak. Egiteko modu desberdinak daude. Beste kultur jarduera batzuk lehenetsi daitezke, zezenketak teknikoki oztopa daitezke baldintzak ezarriz, Palma de Mallorcan egin duten bezala, osasun baldintza teknikoen kopurua ezarri baitu, jarduera horretan aritzen diren enpresei baldintza horiek programatzen interesik ez izateko. Beraz, uste dugu gaur bukatu behar duzuela eta gobernu honek argi utzi behar duela Illunbe Berriak ez duela hori gertatzen utziko.
Legezkoaren gaia argudiatzea oso ahula da. Ez dago Euskal Autonomia Erkidegoan, ez Estatuko, ez Udal mailako zuzenbiderik zezenketak antolatzera behartzen duenik. Mozioa irakurri izan balitz, ikusi izan litezkeela gainerako marko legaletan argi azaltzen delako ez direla derrigorrezko antolatzera. Beste hiri batzuek – lege beraren pean daudenek – ez dituzte zezenketak antolatzen eta ez dituzte Espainiar Auzitegi Konstituzionalean gatazka juridikorik daramatzaten.
Dena den, legal al da? Esklabutza legezkoa izan zen; gladiadoreen borrokak legezkoak izan ziren. Emakumeek botoa ematea ilegala zen gure herrialdean 1931ra arte. Zoritxarrez, herrialde honetan gauza asko dira oraindik legezkoak. Besoa altxatuta manifestazioa egitea edo bandera nazi nahiz frankistarekin kalera ateratzea ere legezkoa da. Antola al genezake desfile bat horrelako keinu eta ikurrekin programa kultural baten barruan? Seguru aski ezetz esango lukete. Zergatik ez? Kulturak praktika, arau eta balio multzo bat osatzen duelako, eta balio horien artean ez da onargarria, etikoki, animalien tortura publikoa mantentzen jarraitzea.
Zuzenbide markoen aipamenerako: Animalien Ongizateari buruzko Legeak ez du tauromakia sartzen; hori izango bazen gauzak alda litezke, baina PSOEk Kontseiluarekin kontra egiteko ukatu zuen. Zergatik? Zaila da ulertzea. Zer interes defendatzen du gaizki izendatu den jarduera honek – zezenketek –, populazioaren %70etik gora baztertu egin duena, planetan jarraitu behar dela? Ez egin salbuespenik arau, deklaratu Donostia animalien tratu txarreko hiria izatea.
PODEMOS Ahal Dugu
